نوشته‌ها
لیست نوشته ها
جستجو

شنبه - ۲۷ مهر ۱۳۹۲

چخوفلاتاری، چخوف، و داستان‌های دیگر

۷ داستان و ۶ مقاله

ترجمه‌ی جعفر مدرس صادقی

نشر مرکز/ چاپ دوم/ ۱۳۸۲

کتاب «لاتاری، چخوف، و داستان‌های دیگر» سال‌ها بود در کتاب‌خانه‌ی من خاک می‌خورد و بالاخره سراغ‌اش رفتم! البته داستان‌های «شرلی جکسن» و «کازوئو ایشی‌گورو» را قبلن در کتاب‌های دیگر خوانده بودم، اما دوست داشتم باقی داستان‌ها و مقاله‌های منتشرشده در این کتاب را بخوانم. «لاتاری، چخوف، و داستان‌های دیگر» شامل ۷ داستان کوتاه و ۶ مقاله است. داستان‌ها این‌هاست: «لاتاری» از شرلی جکسن، «شام خانواده‌گی» از کازوئو ایشی‌گورو، «خانه‌ی واندا» از «آن بیتی،» «ذوق زبان» از «آن تایلر،» «آن طرف خیابان» از «جان آپدایک،» «آن میلر دیگر» از «توبیاس وولف،» و «چخوف» از «ریموند کارور.» مقالات هم از «جودی اوپنهایمر،» «جک مک اینرنی،» «ناتالیا گینزبورگ،» «شروود آندرسن،» «کاترین آن پورتر،» و «نورا افرون» هستند.

داستان‌ها مربوط به دوره‌های زمانی مختلف و نویسنده‌هایی از نسل‌های مختلف‌اند. ظاهرن هیچ معیار خاصی برای انتخاب آن‌ها مد نظر نبوده، اما وقتی کتاب را بخوانید متوجه ارتباط ظریفی می‌شوید که بین دست‌کم ۵ داستان کتاب وجود دارد. درواقع، اگر «لاتاری» شرلی جکسن و «چخوف» کارور را مستثنا کنیم، داستان‌های دیگر در پلات و فضاسازی شباهت‌های مشهودی دارند.

فکر کنم اغلب علاقه‌مندان حرفه‌ای ادبیات دست‌کم یک بار داستان کوتاه «لاتاری» نوشته‌ی شرلی جکسن را خوانده‌اند. این داستان کوتاه از مشهورترین داستان‌های کوتاه ادبیات جهان است. البته بگویم ستایش‌هایی که از این داستان شده ــ به‌خصوص آن‌هایی که در «لاتاری، چخوف، و داستان‌های دیگر» آمده‌اند ــ تا حدودی اغراق‌آمیزند. «لاتاری» داستان بسیار خوبی‌ست اما آن شاه‌کار بی‌بدیلی هم که بعضی‌ها می‌گویند نیست. در این داستان تاریخ و اسطوره در قالبی نو بازآفرینی شده‌اند. رسم قربانی کردن انسان که در بعضی فرهنگ‌ها رواج داشته به یک شهر کوچک مدرن منتقل شده است. اهالی این شهر، طبق رسم دیرین، با قرعه‌کشی یک نفر را برای قربانی شدن انتخاب می‌کنند تا محصول زراعی آن سال‌شان رونق بگیرد. تاثیرگذاری این داستان به لحن خنثا و خون‌سردانه‌ی آن باز می‌گردد. نویسنده جوری از انتخاب قربانی و سنگ‌سار کردن او حرف می‌زند که انگار دارد صحنه‌ای از یک بازی را روایت می‌کند.

ایشی‌گورو را با رمان‌های‌اش می‌شناسیم، اما او چند تایی هم داستان کوتاه نوشته است که «شام خانواده‌گی» از به‌ترین‌های آن‌هاست. در این داستان راوی از امریکا به زادگاه‌اش ژاپن بازگشته تا با خانواده‌اش دیدار کند. مادر او مرده و این دیدار فرصتی‌ست برای مرور گذشته از دیدگاهی تازه و کشف جهانی که زیر اتفاقات ساده پنهان مانده است.

راوی «ذوق زبان» آن تایلر زنی‌ست که در شهری دیگر زنده‌گی می‌کند و برای تعطیلات کریسمس به شهر خودش و پیش پدرش بازگشته است. مادر او هم مرده و پدرش در تنهایی و غربت روزگار می‌گذراند. با این‌که در این داستان زبان و زبان‌دانی حضور پررنگی دارند، انگار آدم‌ها از یافتن زبانی که با آن با یک‌دیگر ارتباط برقرار کنند عاجزند. فضای داستان سرد و بی‌روح است و همه‌چیز دل‌گیر و غم‌انگیز. این فضا تقریبن در همه‌ی داستان‌های کتاب دیده می‌شود و وجه مشترک داستان‌هاست.

در «آن طرف خیابان» راوی برای تصاحب اندک مرده‌ریگ مادرش به شهر دوران کودکی‌اش بازگشته، اما آن‌جا با هجوم بی‌وقفه‌ی خاطرات تلخ و شیرین مواجه می‌شود و گذارش به خانه‌ی عشق دوران کودکی‌اش می‌افتد. گذشته اگرچه از دور شیرین است، غم‌گین و حسرت‌بار است و سنگینی‌اش را روی دوش راوی هوار می‌کند.

در «خانه‌ی واندا» زوج‌ داستان از هم دل‌زده و دورند و در این میان فرزندشان گرفتار تنهایی و بلاتکلیفی‌ست. هیچ‌یک از روابط زوج‌ها در این داستان موفق نیست. یکی زن‌اش را ول کرده و سراغ معشوق‌اش رفته، آن دیگری طلاق گرفته، آن یکی مردش را نمی‌خواهد و به مرد دیگر روی آورده، و یکی هم که شوهرش را دوست داشته او را در یک حادثه از دست داده است.

«آن میلر دیگر» از به‌ترین داستان‌های کتاب است. فضای خشن نظامی با لطافت احساسات کنتراست ایجاد کرده . میلر سربازی‌ست که به لج مادرش راهی ارتش شده و به کیلومترها آن‌سوتر رفته است. او ارتباط‌اش را با مادرش قطع کرده، اما هم‌چنان درگیر روابط خودش و مادرش است. روزی، او را صدا می‌کنند و خبرش می‌دهند که مادرش فوت کرده است. یک میلر دیگر هم در یگان آن‌ها هست. چند ماه پیش، خبر مرگ پدر آن میلر دیگر را به این میلر داده بودند و به‌اشتباه او را به مرخصی فرستاده بودند. میلر در ابتدا فکر می‌کند باز هم اشتباهی پیش آمده، اما در حین بازگشت به شهرش وقایع جور دیگری رقم می‌خورند و دهشت‌ناک می‌شوند. پایان داستان تا حدودی گنگ است و در مرز بین واقعیت و خیال. انگار این بار اشتباهی در کار نبوده و مادر میلر واقعن مرده است؛ شاید هم این فقط در ذهن میلر اتفاق می‌افتد. بخشی از قوت داستان هم به همین ایهام آن باز می‌گردد.

«چخوف» کارور، به نظر من، بیش‌تر از آن‌که داستان باشد بیوگرافی‌ست. البته عناصر داستانی در این متن وجود دارند، اما اغلب صحنه‌ها و کاراکترها بر مبنای مستندات هستند. همین باعث شده این متن از قالب داستان دور شود. البته، در قوت این متن حرف و حدیثی نیست. کارور به‌زیبایی روزهای آخر آنتوان چخوف را بازآفرینی می‌کند.

در چهار داستان کتاب ــ «شام خانواده‌گی،» «ذوق زبان،» «آن طرف خیابان،» و «آن میلر دیگر» ــ مادر کاراکتر اصلی مرده است. در هر چهار داستان کاراکترها از زادبوم‌شان دورند و با سفر به آن با فاجعه‌ی فقدان روبه‌رو می‌شوند. در داستان «خانه‌ی واندا» هم خلا مادر و پدر مشهود است. انگار مترجم ناخودآگاه به این موضوع علاقه داشته و سراغ داستان‌هایی رفته است که پلات‌های این‌گونه دارند.

مقاله‌های آخر کتاب خواندنی‌اند اما چند تا از آن‌ها هیچ ربطی به داستان‌های کتاب ندارند و به نظر می‌رسد برای این به کتاب افزوده شده‌اند که حجم آن را بیش‌تر و عطف آن را کلفت‌تر کنند. از بین آن‌ها مقاله‌ی جودی اوپنهایمر، به‌دلیل اطلاعاتی که از زنده‌گی شخصی و خصوصی شرلی جکسن ارائه می‌کند، و مقاله‌ی جی مک اینرنی، که تصویری دست‌ اول و جذاب از کاراکتر ریموند کارور به دست می‌دهد، خواندنی‌ترند.

نشر مرکز چندین بار «لاتاری، چخوف، و داستان‌های دیگر» را تجدید چاپ کرده است و اگر مایل به خواندن این کتاب باشید، به‌آسانی می‌توانید نسخه‌ای از آن را تهیه کنید.


امکانات: Next Blog Previous Blog Blog Comments - 0 Print Blog Send To Friend Add Blog To Favorite
http://www.ketablog.ir/blogs/blog.php?code=296
ثبت نظر
برای ثبت نظر جدید در ارتباط با نوشته فرم زیر را کامل کنید.
وارد کردن مواردی که با علامت v مشخص شده‌اند الزامی است.
نام: v
Chage Language
پست الکترونیک:
سایت اینترنت:
نظر شما: v
 :artist:  :biggrin:  :bowl:  :cry:  :dizzy:  :mad:  :nono:  :pirate:  :sad:  :shocked:  :sick:  :smile:  :tongue:  :uhh:  :wacko:  :wink:  :yinyang:

نظر خصوصی
در صورت انتخاب این گزینه، نظر بصورت خصوصی ثبت خواهد شد و فقط توسط مدیر سایت قابل مشاهده خواهد بود.
تاییدیه: v
برای تایید اطلاعات فرم متن داخل تصویر را مجددا وارد نمایید.

 
نوشته‌های مرتبط

RSS 2.0

javied1364@gmail.com

امکانات
خبرنامه سایت
گزارش‌ها
مطالب سایت
نوشته ها: ۲۸۰
نظرات: ۹۸۳
دنبالکها: ۰
مشاهده صفحات
تعداد کل: ۲۵۸۹۹۶۱ صفحه
مشاهده امروز: ۸۵۴ صفحه
بیشترین مشاهده:
جمعه - ۴ فروردین ۱۳۹۶
تعداد: ۲۶۶۷۴ صفحه
بازدید همزمان
در حال حاضر: ۵ نفر
بیشترین بازدید همزمان:
چهارشنبه - ۱۷ شهریور ۱۳۹۵
تعداد: ۳۶۱ نفر
مراجعه به: